Havaların soğumasıyla birlikte gripten korunmanın yolları ve grip aşısının gerekliliği yeniden gündeme geldi. Eczacı Ayşe Güngör, özellikle risk grubunda yer alan kişilerin aşıya erişimi ve SGK’nın ödeme koşulları hakkında bilgi verirken, Ankara Uluslararası Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Doktor Faruk Ertürk ise aşılama zamanı ve risk gruplarına dikkat çekti.
ECZANELERDE AŞI DURUMU
Grip aşılarının eczanelere ulaştığını belirten Eczacı Ayşe Güngör, stokların her eczanede aynı olmadığını söyledi. Aşının güncel fiyatının ise eczanelerden veya TİTCK’nın (Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu) yayımladığı ilaç fiyatları listesinden öğrenilebileceğini belirtti “Evet, grip aşıları eczanelere geldi. Fakat her eczaneye ulaşan aşı sayısı şu an için sınırlı durumda. Bu yüzden hastaların aşıya ulaşmak için birkaç eczane gezmesi gerekebiliyor. Aşı fiyatları Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenir ve zaman zaman güncellenir. Aşının o günkü fiyatını en yakın eczanenizden veya TİTCK’nın yayımladığı güncel ilaç fiyatları listesinden öğrenebilirsiniz.”
SGK KAPSAMINDA KİMLER VAR?
Grip aşısının SGK tarafından karşılanması için reçete ve belirli koşullar gerekiyor. Eczacı Ayşe Güngör, kapsamda yer alan grupları ve uygulama sürecini şöyle anlattı: “Aşının SGK kapsamında karşılanması için hastanın reçetesinin olması gerekiyor. 65 yaş ve üzerindeki kişiler ile yaşlı bakımevi ve huzurevinde kaldığını belgeleyen kişiler için sağlık raporu aranmaksızın aşı reçete edilebiliyor. Bunun dışında gebeliğin 2. veya 3. dönemlerinde olan gebeler, astım, kardiyovasküler sistem hastalığı, diyabet, kronik böbrek hastalığı, hemoglobinopati, bağışıklık yetmezliği bulunan veya immünsupresif tedavi alan kişiler ile 6 ay-18 yaş arasında olup uzun süreli asetil salisilik asit tedavisi alan çocuk ve adolesanların aşıları, gerekli sağlık raporuyla tüm hekimlerce eylül-mart döneminde reçete edilebiliyor ve SGK tarafından bir defaya mahsus karşılanıyor.”
AŞIDA ZAMANLAMA ÖNEMLİ
Aşı konusunda vatandaşların önemli bir bölümünün doktor önerisiyle hareket ettiğini belirten Eczacı Ayşe Güngör, grip aşısına ilişkin bilgi eksikliğine dikkat çekti. Güngör, “Kendi kararı ile aşı almaya gelen hastalar olsa da çoğu hasta, doktor önerisi ile geliyor. Bilgi sahibi olan bilinçli hastalarımız evet var. Fakat çoğu kişi yeterli bilgi sahibi değil. Bu konuda biz sağlıkçılara ciddi sorumluluklar düşüyor. Aşının yalnızca yaşlı bireylere uygulandığını düşünenler var. Aşı olunca o sene boyunca hiç hastalık geçirmeyeceğini düşünenler veya hastalık geçirdiği için aşı olmasının gerekmediğini düşünenler var” dedi.
Aşının zamanlamasına ilişkin değerlendirmede bulunan İç Hastalıkları Uzmanı Faruk Ertürk, özellikle risk grubundakilerin aşılarını geciktirmemesi gerektiğini belirtti. Eylül-ekim döneminde yapılan aşının mart-nisan aylarına kadar koruyuculuğunun devam edebileceğini ifade eden Ertürk, şöyle konuştu:
“Aşı için en uygun zaman eylül-ekim aylarıdır. İlkbaharda da mart-nisan aylarında grip görülebiliyor. Sadece eylül-ekim ayında aşı olanların mart-nisan ayına kadar korumaları devam edebilir ama risk grubunda bunlar olmayabilir. Özellikle hamileler, çocuklar, 60 yaş üzerindekiler ve kronik hastalık sahipleri risk grubunda sayılıyor. Bunların arasında şeker, tansiyon, kalp hastalıkları, bağışıklık sistemi ve kan hastalıkları bulunanlar da yer alıyor.” Ertürk, gençlerin de grip aşısı olabileceğini ancak özellikle risk grubunda bulunanların aşılarını geciktirmemesi gerektiğini ifade etti.
AŞIYA RAĞMEN GRİP GEÇİRİLEBİLİR
Grip aşısının hastalığa karşı yüzde 100 koruma sağlamadığını belirten İç Hastalıkları Uzmanı Faruk Ertürk, aşı olan kişilerin de grip geçirebileceğini söyledi. Ertürk, virüslerin farklılık gösterebildiğine dikkat çekerek, “Grip aşısı yüzde 100 koruma sağlamıyor. Virüslerin çok fazla çeşidi var. Yaptığınız aşıya rağmen başka bir gruptan hastalık geçirilebilir” dedi. Ertürk, hastalık sırasında grip aşısı olunmaması gerektiğini de belirterek, “Hastayken grip aşısı olmamak” uyarısında bulundu.
Aşının her yıl yenilenmesi gerektiğini belirten Ertürk, virüslerdeki değişimin koruyuculuğu etkileyebileceğini ifade etti. Ertürk, “Virüs değişim gösterdiyse, mutasyon geçirdiyse ona karşı koruyuculuğu da değişebilir. Bu nedenle aşının her yıl tekrarlanması gerekiyor. Elimizdeki en iyi korunma yöntemi aşı olduğu için olunmasını tavsiye ediyorum” diye konuştu. Grip aşısının zatürre aşısıyla aynı olmadığını da belirten Ertürk, zatürrenin farklı nedenlerle ortaya çıkabildiğini, pnömokok kaynaklı hastalıklara karşı ise ayrı bir pnömokok aşısı bulunduğunu söyledi.
AŞI KARARINDA RİSK FAKTÖRLERİ ÖNEMLİ
Aşı konusunda bazı hastaların kendi sağlık durumlarını bilerek başvurduğunu belirten İç Hastalıkları Uzmanı Faruk Ertürk, özellikle kronik hastalığı bulunanların aşılarını kendilerinin talep ettiğini söyledi. Risk faktörü bulunmayan kişilere ise aşıyı rutin olarak önermediğini belirten Ertürk, şöyle konuştu:
“Kalp damar hastalıkları, şeker hastalıkları, tansiyon ve böbrek hastalıkları olan hastalar kendi durumlarını biliyor ve aşılarını yaptırıyor. Risk faktörlerini bilmeyen kişilerde ise eğer risk faktörü varsa biz öneriyoruz. Ama risk faktörü yoksa durup dururken önermiyorum.”
GRİPTEN KORUNMAK İÇİN GÜNLÜK ÖNLEMLER
Gripten korunmada bulaşın önlenmesinin önemli olduğunu belirten İç Hastalıkları Uzmanı Faruk Ertürk, kişisel hijyenin yanı sıra kapalı ve kalabalık ortamlarda dikkatli olunması gerektiğini söyledi. Ertürk, toplu taşımada maske, el temizliği ve mesafeye dikkat edilmesini önerdi.
“Bulaşın engellenmesi çok önemli. Kişisel hijyen, insanlara çok yakın konuşmama, havadar yerlerde olma önemli. Toplu taşımada maske, ellerinizi mümkün olduğu kadar temiz tutmak ve mesafeli olmak gerekiyor.”
Beslenmenin de bağışıklık açısından önemli olduğunu belirten Ertürk, yeterli ve dengeli beslenmeye dikkat edilmesi gerektiğini ifade etti. Vitaminlerin ise grip virüsünü doğrudan engellemediğini, ancak bağışıklık sistemine destek olabileceğini söyledi.
