Aşı savaşları yalnızca uluslararası alanda değil, ABD'nin içinde de yaşandı...
Trump, başkanlık seçimleri için yürüttüğü kampanya sırasında seçimlerinin yapılacağı gün olan 3 Kasım'da Pfizer'ın aşısının ABD'de uygulanmaya başlanacağını açıkladı...
Bu açıklama, Trump ve Biden arasında cereyan eden başkanlık yarışının aynı zamanda bir 'aşı savaşı' olacağının göstergesiydi...
Son yazımızda, bu açıklama konusunda şu saptamayı yapmıştık:
'Seçim öncesi aylarda koronavirüs salgınının hızla yayılarak 200 binin üzerinde ABD vatandaşının ölümüne neden olunca Biden'ın şansı birden arttı... Trump, bu sıkıntılı durumu aşmak için ilk 'korona aşısı'nın ABD'li bir firma tarafından keşfedilmesinden ve seçimler başlamadan önce piyasaya sürülmesinden medet umdu... Böylece, 'koronaya çare bulan adam' olarak başkanlık seçimlerinde büyük bir avantaj sağlayacaktı.
***
Bu plan, başlangıçta işleyecek gibiydi... Nitekim, Trump'ın açıklamasının hemen ardından Pfizer'in CEO'su Albert Bourla bir açıklama yaparak Covid-19'a karşı aşının Ekim ayında hazır olacağını ilan etti...
Ancak aşının uygulanabilmesi için deneme sürecinin sözü edilen süre içinde tamamlanması yetmiyor, ABD'nin ilaç denetleme kurulu olan FDA'nın da bu arada ilacın uygunluğu yönünde bir karar alması gerekiyordu...
Bu normalde uzun bir süreçti ve bu sürecin kısaltılması ancak FDA'nın 'acil durum' nedeniyle süreci hızlandırmasına bağlıydı.
***
Derken, o arada bir şeyler oldu... Daha önce aşının Ekim ayında hazır olacağını acıklayan Pfizer CEO'su Bourla, aşı geliştirme çalışmalarının uzaması nedeniyle, acil durum kullanımı izni için FDA'ya başvuruda bulunmalarının kasım ayının üçüncü haftasını bulacağını duyurdu...
Bu açıklama, aşının 3 Kasım seçimlerine yetiştirilmesinin artık mümkün olmadığını gösteriyordu...
Yani, Trump'ın planı bozulmuştu.
***
Sonuçta Trump, seçimi kıl payı kaybetti...
Yenilgisini önce seçim hileleri yapılmasına bağladıysa da bu iddialar kanıtlanamadı...
Gerçek neden ise seçimi kaybettiğinin kesinleşmesinin ardından yaptığı bir açıklamayla ortaya çıktı.
***
Trump, twitter aracılığıyla yaptığı o açıklamada FDA ve Pfizer yetkililerini Covid-19 aşısının uygulanmaya başlayacağı tarihi bilinçli olarak geciktirmek ve 'aşı savaşını' kaybetmesine neden olmakla suçladı... Açıklamasında, 'FDA ve Demokratlar (Biden'ın mensubu olduğu Demokrat Parti -EG) benim seçim öncesinde aşı savaşını kazanmamı istemiyorlardı. Bu nedenle aşının sonuçlarının açıklanmasını geciktirdiler' ifadesini kullandı...
Bu gecikmenin nedenini ilaç fiyatlarını düşürdüğü için Pfizer da dahil olmak üzere ilaç şirketlerinin kendisine düşman olmasına bağladı...
Ve suçlamasını şu sözlerle tamamladı: 'Eğer Biden başkan olsaydı, ne dört yıldan önce aşı geliştirilebilir ne de FDA aşıyı bu kadar çabuk onaylardı. Bu arada bürokrasi, milyonlarca insanın hayatını mahvetmiş olurdu!'
***
Aşının onaylanma sürecini hızlandıran bir diğer ülke de İngiltere'ydi...
Ancak hızlandırılan onay sürecinin yararlarının yanı sıra mahzurları da olduğu kısa zamanda ortaya çıktı...
İngiltere Ulusal Sağlık Hizmeti Tıbbi Direktörü Profesör Stephen Powis, 'Aşının ilk gününde iki kişide 'normal dozdaki bir ilaca karşı gelişen zararlı ve istenmeyen etkiler' gözlemledik' açıklamasını yaptı. İngiltere İlaç ve Sağlık Ürünleri Düzenleme Kurumu (MHRA) başkanı Dr. June Raine de parlamento komitesine bilgi verirken, 'Daha önce yapılan kapsamlı klinik çalışmalarda bunun tespit edilen bir durum olmadığını biliyoruz' ifadesini kullandı.
***
Aşı savaşlarının cereyan ettiği bir başka alan da Ortadoğu'ydu...
Kasım ayında İran'da önemli bir bilim adamı olan Fakhrizadeh, yapay zekalı bilgisayar teknolojisinin kullanıldığı bir suikast sonucu öldürüldü. Gelen haberler İranlı bilim adamının nükleer teknoloji alanında çalışmalar yürüttüğü için İsrail gizli servisi Mossad tarafından öldürüldüğü yönündeydi...
Ancak daha sonra gelen haberler, Fakhrizadeh'in yalnız nükleer teknoloji alanında çalışmadığını, aynı zamanda koronavirüs teşhisi için ilk İran kitlerini geliştiren ve aşı çalışmalarını yürüten ekibi de yönettiğini ortaya çıkardı.
(Devam edecek)
