TCMB Veri Yönetişimi ve İstatistik Genel Müdürlüğü uzmanları tarafından hazırlanan analizde, para politikasının şekillendirilmesinde ekonomik birimlerin beklentilerinin önemli rol oynadığı vurgulandı. Bu kapsamda hanehalkının tüketim ve tasarruf davranışlarının anlaşılması için yürütülen anket çalışmalarının kritik veri kaynağı olduğu ifade edildi.
Analizde, Türkiye’de hanehalkı beklentilerine ilişkin verilerin bugüne kadar Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yürütülen Tüketici Eğilim Anketi aracılığıyla derlendiği hatırlatılarak, bu anketin uluslararası standartlara bağlı yapısı nedeniyle ülkeye özgü ayrıntılı sorulara sınırlı imkan tanıdığı kaydedildi. Bu nedenle TCMB’nin, enflasyon ve ilgili göstergelere yönelik beklentileri daha kapsamlı ölçmek amacıyla Hanehalkı Beklenti Anketi’ni TÜİK iş birliğiyle tasarlayıp uygulamaya aldığı belirtildi.
Yeni anketin en belirgin farkının sadeleştirilmiş soru dili ve enflasyon beklentilerine ilişkin kapsamın genişletilmesi olduğu aktarılan analizde, katılımcılara enflasyon oranı, konut fiyatları, döviz kuru ve yatırım tercihlerine ilişkin sorular yöneltildiği ifade edildi. Ayrıca katılımcılara mevcut veriler hakkında ön bilgi verilerek yapılan “bilgi tedavisi” uygulamasıyla ölçümlerin tutarlılığının artırıldığı vurgulandı.
Hanehalkı Beklenti Anketi’nin üç aylık rotasyonlu panel yapıda tasarlanmasının hem yeni görüşlere ulaşmayı hem de beklentilerin zaman içindeki değişimini izlemeyi mümkün kıldığı kaydedildi.
Analizde, 2026 Ocak itibarıyla hanehalkı beklentilerinin hesaplanmasında yeni anketin kullanılmaya başlandığı belirtilerek, 12 ay sonrası enflasyon beklentilerinin Tüketici Eğilim Anketi’ne göre daha düşük ölçüldüğü ifade edildi. Şubat ayında katılımcıların gelecek 12 ay için enflasyon beklentisinin yüzde 48,8, konut fiyat artışı beklentisinin yüzde 35,4 ve dolar kurundaki artış beklentisinin yüzde 19 olduğu aktarıldı.
Demografik kırılımlara göre beklentiler arasında sınırlı farklılıklar bulunduğu belirtilen analizde, yatırım tercihlerinde altının ilk sırada yer aldığı, gayrimenkulün ikinci sırada bulunduğu, döviz ve diğer finansal araçlara yönelimin ise sınırlı kaldığı kaydedildi.
TCMB, yeni anketin hanehalkı beklentilerini daha sağlıklı ölçerek para politikası analizlerine katkı sağlayacağını ve dezenflasyon sürecinin devamıyla beklentilerde iyileşmenin süreceğini öngördüğünü bildirdi.
