İllüstrasyon Proje Sergisi’nin sanat yönetmenliğini Ümit Yaşar Gözüm’ün, proje danışmanlığını üstlenen “Kardeş Masallar Serisi” yazarı Yücel Feyzioğlu ise 1974'ten bu yana Türk dünyasının sözlü ve yazılı kültürünü araştıran yazar, 35 kitaplık Türk Dünyası dizisiyle farklı coğrafyaların masallarını ve hikâyelerini günümüze taşıyor.
Ankara Kalesi, Türkiye Kültür Yolu Festivali kapsamında dikkat çeken bir kültür-sanat etkinliğine ev sahipliği yaptı. Emin Antik Sanat Merkezi’nde açılan “Mitler, Düşler, Masallar: Kardeşliğin Sonsuz Şimdiki Zamanı” sergisinde, Anadolu ve Türk kültürünün mitolojik ve masalsı birikimi çağdaş sanat çalışmaları üzerinden ele alındı.
ANADOLU VE TÜRK MİTOLOJİSİ AYNI PROJEDE BULUŞTU
İllüstrasyon Proje Sergisi’nin sanat yönetmenliğini üstlenen Ümit Yaşar Gözüm açılışta yaptığı konuşmada, projenin Anadolu ve Türk mitolojisini aynı sanat çatısı altında buluşturduğuna dikkat çekti. Gözüm, mitlerin ve masalların yalnızca geçmişten aktarılan hikâyeler olmadığını, toplumların ortak hafızasını oluşturan önemli unsurlar arasında yer aldığını belirtti. Masalların sevgi, merhamet, barış ve dayanışma gibi değerleri gelecek kuşaklara aktardığını ifade eden Gözüm, sanat ve edebiyatın kültürler arasında köprü kurulmasındaki rolüne vurgu yaptı.
35 KİTAPLIK TÜRK DÜNYASI DİZİSİ
Yazar Yücel Feyzioğlu da www.baskentgazete.com.tr’ye çalışmalarını anlatırken, Türk dünyasının kültürel mirasını 1974'ten bu yana sürdürdüğü çalışmalarında Yakutistan'dan Endülüs'e, Mezopotamya'dan Anadolu'ya ve Balkanlar'a uzanan geniş bir coğrafyanın hikâyelerinin izini sürdüğünü dile getiriyor. Bugüne kadar yaklaşık 46 kitaba imza atan yazarın çalışmalarında 35 kitaplık Türk Dünyası dizisi önemli bir yer tutuyor.
Masalların yalnızca çocuklara anlatılan hikâyeler olmadığını, toplumların kültürel hafızasını taşıyan önemli belgeler olduğunu belirten Feyzioğlu, yıllarını bu hikâyeleri derlemeye adadığını anlatıyor.
Bu çalışmaların önemli bir bölümünde ise ressam Mustafa Delioğlu’nun katkısı bulunuyor. Masalların resimlenmesi fikrinin, birlikte yapılan okumalar sırasında ortaya çıktığını belirten Yücel Feyzioğlu, Mustafa Delioğlu’nun daha sonra seçilen masallardan oluşan üç kitaplık bir seçkiyi resimlediğini ifade ediyor.
Doğu Batı Yayınları döneminde ise bu çalışmanın daha kapsamlı bir diziye dönüştüğünü belirten Feyzioğlu, Mustafa Delioğlu’nun yıllarını bu projeye verdiğini vurgulayarak, “Ben nasıl yıllarımı masalları derlemeye verdiysem, Mustafa da yıllarını bu masalların görsel dünyasını oluşturmaya verdi” ifadelerini kullanıyor.
YAKUTİSTAN'DAN ENDÜLÜS'E UZANAN KÜLTÜR COĞRAFYASI
Yücel Feyzioğlu’nun çalışmalarındaki en dikkat çekici özelliklerden biri, kültür araştırmalarını tek bir coğrafyayla sınırlamaması. Yakutistan'dan Endülüs'e uzanan geniş bir kültür alanını inceleyen Feyzioğlu, Türklerin farklı dönemlerde bıraktığı kültürel izlerin yanı sıra Mezopotamya, Anadolu ve Balkanlar'daki ortak kültürel birikimin de izini sürüyor.
Endülüs'e ilişkin araştırmalarında ise 9. yüzyılda bölgeye ulaşan ve dönemin kültürel hayatında rol oynayan isimlere dikkat çeken Feyzioğlu, 822 yılında Endülüs'e giden Ali Nafi Ziya'nın hikâyesini de bu bağlamda ele aldığını, dönemin Endülüs Emiri II. Abdurrahman’ın onun yeteneklerini fark ederek kendisini danışman olarak değerlendirdiğini aktarıyor.
Bu hikâyeler, yazarın Türk dünyası ile Avrupa arasındaki kültürel etkileşime ilişkin çalışmalarının da önemli başlıklarından birini oluşturuyor.
“ADAPA” ARAŞTIRMALARININ ÖNEMLİ DURAKLARINDAN BİRİ
Feyzioğlu’nun çalışmalarında yalnızca Türk dünyasına ait masallar değil, insanlığın çok daha eski dönemlerine uzanan anlatılar da yer alıyor. Sümerlere ait “Adapa” hikâyesini de araştırmalarının önemli duraklarından biri olarak gösteren Feyzioğlu, yazılı kültürün en eski anlatılarından birinin izini Mezopotamya'da sürüyor. Feyzioğlu, bu yaklaşımın çalışmalarının kapsamını yalnızca belirli bir dönem veya milletle sınırlamak yerine, Anadolu ve Mezopotamya başta olmak üzere farklı kültürlerin birbirleriyle olan tarihsel ilişkileri üzerinden ele aldığına vurgu yapıyor.
YENİ KİTABIN KONUSU HİNDİSTAN'DAKİ TÜRK HİKÂYELERİ
Yücel Feyzioğlu’nun çalışmaları henüz tamamlanmış değil. Şu sıralarda Hindistan'da Türklerin hâkim olduğu dönemlere ilişkin yeni bir kitap üzerinde çalışıyor. 1206'dan 19. yüzyıla kadar uzanan döneme ilişkin araştırmalarında Ekber Şah ve Mirban hikâyelerine de yer veren Feyzioğlu, Hindistan'a yaptığı ziyaret sırasında bu anlatıları derlediğini belirtiyor.
Topladığı hikâyeleri kitaplaştırmak için çalışmalarını sürdüren Feyzioğlu, yeni kitabının son hazırlıklarını yapıyor.
MUSTAFA DELİOĞLU’NUN MİRASI DİZİNİN BİR PARÇASI OLACAK
Çalışmaların bundan sonraki bölümünde ise vefat eden ressam Mustafa Delioğlu’nun bıraktığı görsel miras önemli bir soru olarak karşılarında durduğunu vurgulayan Feyzioğlu, Mustafa Delioğlu’nun yıllar boyunca Türk dünyası masallarının görselleştirilmesine yaptığı katkının dizinin ayrılmaz bir parçası olduğunu dile getiriyor.
Yaklaşık yarım asra yaklaşan yazarlık ve araştırmacılık serüveninde farklı coğrafyaların masallarını, hikâyelerini ve kültürel mirasını bir araya getiren Yücel Feyzioğlu, çalışmalarını yeni kitaplarla sürdürmeye hazırlanıyor. Yakutistan'dan Endülüs'e uzanan bu uzun kültür yolculuğu ise 46 kitaplık bir külliyatın yanı sıra 35 kitaplık Türk Dünyası dizisinde somutlaşıyor.
