Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün yaşamı ve liderliğine ilişkin fotoğraflar ile farklı isimlerin değerlendirmeleri, Bilkent Center’da açılan özel sergide bir araya getirildi. Sergide, Atatürk’ün farklı dönemlerine ait fotoğrafların yanı sıra Türkiye’den ve dünyadan önemli isimlerin onun hakkında söylediği sözler yer alıyor.

ATATÜRK’ÜN LİDERLİĞİ DÜNYA İSİMLERİNİN SÖZLERİNDE

ABD Başkanı John F. Kennedy ve Yunanistan Başbakanı Eleftherios Venizelos’un sözleri, Atatürk’ün dünya tarihindeki yerini farklı yönleriyle ele alıyor.

John F. Kennedy – ABD Başkanı: “ATATÜRK, bu yüzyılın büyük insanlarından birinin tarihi başarılarını, Türk halkına ilham veren liderliğini, modern dünyanın ileri görüşlü anlayışını ve bir askeri lider olarak kudret ve yüksek cesaretini hatırlatmaktadır… Çöküntü halinde bulunan bir imparatorluktan özgür Türkiye’nin doğması yeni Türkiye’nin özgürlük ve bağımsızlığın şerefli bir şekilde ilan ve o zamandan beri koruması, Atatürk’ün Türk halkının işidir. Şüphesiz ki, Türkiye’de giriştiği derin ve geniş inkılaplar kadar bir kitlenin kendisine olan güvenini daha başarı ile gösteren bir örnek yoktur.”

Eleftherios Venizelos – Yunanistan Başbakanı: “Bir ulusun hayatında bu kadar az sürede bu denli kökten değişiklik pek seyrek gerçekleşir. Bu olağanüstü işleri yapan Mustafa Kemal, hiç kuşkusuz kelimenin tam anlamıyla büyük adam niteliğine hak kazanmıştır. Ve bundan dolayı Türkiye övünebilir.”

DÜNYA BARIŞI VE BAĞIMSIZLIK MÜCADELESİ

Sergide yer alan sözler, Atatürk’ün yalnızca Türkiye’nin değil, bağımsızlık mücadelesi veren milletlerin de önderi olarak anıldığını ortaya koyuyor. UNESCO ve Hindistan Parlamento heyeti lideri Sucheta Kripalani’nin değerlendirmeleri, Atatürk’ün barış ve özgürlük anlayışına dikkat çekiyor.

UNESCO: “Atatürk, uluslararası anlayış, iş birliği, barış yolunda çaba göstermiş üstün kişi, olağanüstü devrimler gerçekleştirmiş bir devrimci, sömürgecilik ve yayılmacılığa karşı savaşan ilk önder, insan haklarına saygılı, dünya barışının öncüsü, yaşamı boyunca insanlar arasında renk, dil, din, ırk ayrımı gözetmeyen, eşi olmayan devlet adamı, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusudur.”

Sucheta Kripalani – Hindistan Parlamento heyeti lideri: “Atatürk, yalnız Türk milletinin değil, özgürlüğü uğruna savaşan bütün milletlerin önderiydi. O’nun direktifleri altında siz bağımsızlığınıza kavuştunuz. Biz de o yoldan yürüyerek özgürlüğümüze kavuştuk.”

ATATÜRK’ÜN TÜRK DÜŞÜNCE DÜNYASINDAKİ YERİ

Sergide Türk edebiyatı ve düşünce dünyasından isimlerin Atatürk’e ilişkin değerlendirmelerine de yer veriliyor. Cemal Süreya ve Falih Rıfkı Atay’ın sözleri, Atatürk’ün mirasının yalnızca geçmişle sınırlı olmadığını vurguluyor.

Cemal Süreya: “Mustafa Kemal bir temeldir. Bir yöndür. Yapılmış, her şeyi bitmiş bir bina değildir. Onu ancak devam ettirerek, sürdürerek sevebiliriz. Kendisine yeni şeyler, yeni değerler ekleyerek sevebiliriz. Yalnız yüreğimizle değil, aklımızla da sevelim. Mustafa Kemal en büyük zaferini o zaman kazanmış olacak.”

Falih Rıfkı Atay: “Gençlere Atatürk’ü vatan kurtarıcısı asker olarak göstermek yetmez: O asıl devrimleri ile kurtarıcı olmuştur.”

DÜNYA LİDERLERİNDEN ATATÜRK’E ÖVGÜ

Sergide Atatürk’e yönelik değerlendirmeler, farklı ülkelerden devlet adamları ve yazarların sözleriyle devam ediyor. İsmet İnönü, Aristide Briand ve Ezio Bartalini’nin ifadeleri, Atatürk’ün siyasi ve toplumsal dönüşümüne ilişkin farklı bakış açılarını yansıtıyor.

İsmet İnönü: “Devletimizin banisi (kurucusu) ve milletimizin fedakâr, sadık hadimi, insanlık idealinin âşık ve mümtaz (seçkin) siması, eşsiz kahraman Atatürk! Vatan sana minnettardır.”

Aristide Briand – Fransa Başbakanı (1921): Yeni Türk Devleti ile Ankara Andlaşması’nın imzalanması nedeniyle; “Bizi arkadan vurdu, dağ başındaki haydutlarla, Mustafa Kemallerle anlaştı” diyenlere Fransız Başbakanının Mecliste verdiği cevap: “Dağ başındaki haydutlar diye isimlendirdiğiniz kahraman Mustafa Kemal ve O’nun askerleri burada olsalardı, teker teker hepsinin heykellerini dikerdik. Böylesine kahraman bir andlaşma imzalamaktan gurur duyuyorum.”

Ezio Bartalini – İtalyan yazar: “Bir devlet başkanının yurttaşlarını dil bayramına davet etmesi ve ulusun silaha sarılırcasına kuvvetli bir coşkunluk ve tutkuyla buna cevap vermesi tarihte ilk defa gerçekleşmektedir.”

FOTOĞRAFLARLA ATATÜRK’ÜN FARKLI DÖNEMLERİ

Atatürk’ün farklı dönemlerine ait fotoğrafların ve Türkiye’den ve dünyadan isimlerin sözlerinin bir araya getirildiği sergi, ziyaretçilere Atatürk’ün yaşamından kesitleri görme fırsatı sunuyor. Bilkent Center’da 2 Kasım’da açılan sergi, 10 Kasım Atatürk’ü Anma Günü’nü de kapsayarak 15 Kasım’a kadar ziyaret edilebilecek.

Muhabir: Melahat TAŞ