CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerini değerlendirerek vatandaşın bankalara olan borç yükünün her geçen gün arttığını söyledi.
Kış, vatandaşın artık gelirini değil borcunu yönetmeye çalıştığını savunarak, "İktidar ekonomiyi büyüttüğünü söylüyor ancak büyüyen tek şey vatandaşın bankalara olan borcu." ifadelerini kullandı.
Geçim borcu 6,7 trilyon liraya yükseldi
BDDK'nın son verilerine göre vatandaşın bireysel kredi kartı borcu 3 trilyon 279 milyar lira, ihtiyaç kredisi borcu 2 trilyon 544 milyar lira, kredili mevduat (eksi hesap) borcu ise 910 milyar lira seviyesine ulaştı.
Böylece kredi kartı, ihtiyaç kredisi ve eksi hesaplardan oluşan toplam bireysel borç 6 trilyon 677 milyar liraya yükseldi.
Kış, söz konusu rakamların yalnızca finansal bir veri olmadığını belirterek, "Bu tablo milyonlarca hanenin ay sonunu borçla getirdiğinin göstergesidir." değerlendirmesinde bulundu.
"Kredi kartı artık geçim kartı"
Bireysel kredi kartı borcunun 2 trilyon 44 milyar lirasının taksitsiz olduğuna dikkat çeken Kış, bunun vatandaşın kredi kartını dayanıklı tüketim yerine temel ihtiyaçlarını karşılamak için kullandığını gösterdiğini ifade etti.
TCMB'nin kartlı harcama verilerine göre en yüksek harcamaların market ve alışveriş merkezleri, akaryakıt istasyonları ile gıda harcamalarında gerçekleştiğini aktaran Kış, şunları kaydetti:
"Vatandaş kredi kartıyla televizyon almıyor; ekmek alıyor. Tatil planlamıyor; deposunu doldurmaya çalışıyor. Lüks tüketmiyor; mutfağını çevirmeye çalışıyor. Türkiye'de kredi kartı artık alışveriş kartı değil, geçim kartıdır."
Takipteki borç 337 milyar liraya çıktı
Kış, BDDK verilerine göre bireysel kredi kartları ve tüketici kredilerinde takibe düşen alacak tutarının 337 milyar liraya ulaştığını belirtti.
Bu tutarın 178,8 milyar lirasını kredi kartı, 156,2 milyar lirasını ise ihtiyaç kredisi borçlarının oluşturduğunu ifade eden Kış, "Bu tablo yüz binlerce ailenin icra tehdidi altında yaşadığını gösteriyor." dedi.
"Maaş cebe girmeden bankaya gidiyor"
Kredili mevduat hesaplarındaki borcun 910 milyar lirayı aşmasının gelir yetersizliğinin önemli göstergelerinden biri olduğunu savunan Kış, vatandaşın maaşı hesabına yatar yatmaz önce banka borçlarını ödediğini, ardından yeniden kredi kartına ve eksi hesaba yönelmek zorunda kaldığını söyledi.
"Ekonomi değil, borç büyüyor"
Ekonomideki mevcut tabloyu eleştiren Kış, "Bugün Türkiye'de büyüyen üretim değil, borçtur. Artan refah değil, kredi kartı ekstresidir. Vatandaş artık geleceğini değil, bir sonraki kredi kartı ödeme tarihini hesaplıyor. İnsanların bankaların parasına değil, kendi emeğinin karşılığına güvenerek yaşayabildiği bir Türkiye'yi kurmak zorundayız." ifadelerini kullandı.
