İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Genel

Pursaklar'da gaziler onuruna yemek

Spor

Mamak çeyrek finali garantiledi

Genel

Çubuk Turşuları 22 ülkeye ihraç ediliyor

Genel

Yenimahalle'nin Yerel eşitlik eylem planı dünyaya açılıyor

Genel

Altındağ'da gençlik merkezi kurs kayıtları başladı

Genel

Mamak Belediye Başkanı Köse, vatandaşlarla bir araya geldi

Genel

CHP Etimesgut İlçe Kadın Kolları, Mavangatlı Afetzedeleri Yalnız Bırakmadı

Genel

AHİD'den Yenimahalle Kaymakamına ziyaret

Çevre

ASKİ'den Gölbaşı'na su projesi

Genel

Altındağ'da hareketli gün

Genel

Mamak'ta pedallar hareketlilik için çevrildi

Genel

30 ayda 42 yeni park

Teknoloji

Teknoloji Haberleri

Ay'a gönderilecek araç için ilk ateşleme gerçekleşti

İHA 11.04.2021 12:44
Ay'a gönderilecek araç için ilk ateşleme gerçekleşti

Cumhuriyet’in 100’üncü yılında Ay’a gönderilecek insansız araçta kullanılması planlanan milli ve özgün hibrit roket motoru ilk ateşlemesini yaptı. Delta V Uzay Teknolojileri A.Ş.’de gerçekleştirilen testte hibrit roket motoru ilk sınavını başarıyla geçti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 9 Şubat’ta ilan ettiği Türkiye’nin Milli Uzay Programı’nın en dikkat çekici hedeflerinden biri Ay misyonu olmuştu. İki ayaklı hedefe göre 2023’te insansız bir araç ile Ay’a sert iniş, 2028’de de yumuşak iniş gerçekleştirilecek. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, bu hedefler doğrultusunda yürütülen çalışmaları yerinde görmek amacıyla milli ve özgün hibrit roket motorları geliştiren Delta V’nin Şile’deki Roket Motoru Ateşleme Tesisi’ni ziyaret etti. Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığının iştiraki olan Delta V’deki ziyaret bir toplantıyla başladı. Toplantıya Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardımcısı Mehmet Fatih Kacır, Savunma Sanayii Başkan Yardımcısı ve Delta V Yönetim Kurulu Başkanı Faruk Yiğit, BAYKAR Teknik Müdürü Selçuk Bayraktar, TÜBİTAK Başkanı Hasan Mandal, Türkiye Uzay Ajansı (TUA) Başkanı Serdar Hüseyin Yıldırım, TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Enstitüsü Müdürü Mesut Gökten, TÜBİTAK SAGE Enstitüsü Müdürü Gürcan Okumuş ve Delta V Genel Müdürü Arif Karabeyoğlu katıldı. Toplantıda 2023’te Ay’a sert iniş yapması planlanan uzay aracını geliştirme çalışmaları ele alınırken, hibrit roket motorlarının ateşleme sistemleri, yüksek basınçlı kompozit tanklar, vana ve regülatör sistemleri de detaylı olarak masaya yatırıldı. Heyet, toplantının sonunda roket motorları testlerinin yönetildiği komuta merkezine geçti. Alınan güvenlik önlemlerinin ardından ateşleme için geri sayım başlatıldı. Bakan Varank'ın komutuyla ilk olarak Delta V tarafından geliştirilen ve uzay sınırını aşacak Hibrit Sonda Roketi’nin (SORS) itki sistemi dikey ateşleme testi yapıldı. İkinci ateşleme ise Milli Uzay Programı’nın 2023 yılında Ay'a sert iniş görevinde kullanılması planlanan hibrit roket motoru için yapıldı. Yapılan testler başarıyla sonuçlandı. İki motor da planlanan süre boyunca sorunsuz şekilde çalıştı.

“AY MİSYONUNDA KULLANILABİLECEK MOTORUN İLK DENEMELERİ BAŞARIYLA YAPILDI"
Bakan Varank ve beraberindeki heyet, ateşlemeler sonunda tekrar test sahasındaki sistemleri inceleyerek testin sonuçları hakkında bilgi aldı. Varank, daha sonra yaptığı açıklamada çok başarılı iki ateşleme yaptıklarını, hem Sonda Roketi Sistemi'nin (SORS) ateşlemesi, hem de Ay misyonunda kullanılması planlanan hibrit motorun ilk ateşlemesini gerçekleştirdiklerini belirtti. Testlerde 50 saniye gibi hedeflenen süre bulunduğunu söyleyen Varank, "Bu 50 saniyelik ateşlemenin tamamını başarıyla bitirdi. Ay misyonunda kullanılabilecek motorun ilk denemeleri başarıyla yapıldı" diye konuştu.

“HEDEFİMİZ 2023 YILINDA TÜRKİYE'NİN KENDİ UZAY ARACINI AY'A ULAŞTIRABİLMESİ”
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Türkiye'nin uzaydaki 10 yıllık yol haritasını açıkladığını ve bu yol haritasının en önemli bileşenlerinden birinin ‘Ay misyonu’ olduğunu kaydeden Varank, "Ay misyonunda hedefimiz 2023 yılında Türkiye'nin kendi uzay aracını Ay'a ulaştırabilmesi. Burada da Türkiye'deki bütün kabiliyetleri, bütün firmalarımızın kabiliyetlerini kullanmak istiyoruz. Delta V de özellikle dünyada yeni bir teknoloji olarak kabul edilen hibrit roket motorları çalışan, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığına ait bir firmamız. Arif hocamız (Karabeyoğlu) tüm bu süreçleri yürütüyor” şeklinde konuştu.

“DOLAYISIYLA BU ALANDA GELİŞTİRDİĞİNİZ TEKNOLOJİLER ÇOK DEĞERLİ”
Varank, iki ateşlemeye şahitlik ettiklerini anlatarak, “Bir tanesi 635 milimetrelik sonda roketinin önümüzdeki ay fırlatması yapılacak motorun ateşlemesi. Aynı zamanda Ay misyonunda, yani uzayda kullanmayı hedeflediğimiz daha küçük bir motorun da yine ateşlemesinin testlerini yapmış olduk. Türkiye özellikle uzay alanında kabiliyetlerini tüm dünyaya göstermek, aynı zamanda bu kabiliyetleri ticarileştirmek, bundan ekonomik fayda elde etmek isteyen bir ülke. Dolayısıyla bu alanda geliştirdiğiniz teknolojiler çok değerli" açıklamasında bulundu.

“SONDA ROKET MOTORUNUN BİR ÖRNEĞİ, İNŞALLAH MAYIS AYINDA SİNOP'TAN ATEŞLENECEK”
Sıvı oksijen oksitlemeli hibrit motor teknolojisinin çok önem verdikleri yeni bir teknoloji olduğunu aktaran Varank, ateşlemeleri başarıyla gerçekleştirdiklerini, bu süreçte heyecan ve mutluluk duyduklarını da ifade etti. Çok değerli gençlerin Türkiye'nin geleceğine yatırım yapmak ve teknolojiyi geliştirmek için büyük bir gayret gösterdiklerini vurgulayan Bakan Varank, "Sonda roket motorunun bir örneği, inşallah Mayıs ayında Sinop'tan ateşlenecek. Önemli mesafeleri kat etmesini planlıyoruz” dedi.
Varank, "2023'te biz Ay misyonu hedefimizin ilk ayağını başarabileceğimizi düşünüyoruz. Yani uzay aracımızı inşallah Ay ile buluşturacağız. Türk bayrağını Ay ile buluşturmuş olacağız. Bu manada motorun ilk ateşlemesini burada yapmak bizim açımızdan mutluluk ve gurur verici" ifadelerini kullandı.

“EN UZUN YANAN, EN YÜKSEK PERFORMANSLI TESTİ GERÇEKLEŞTİRDİK”
Delta V Genel Müdürü Arif Karabeyoğlu da her iki motorun da beklenen performansı tam manasıyla sağladığını vurgulayarak, “İstediğimiz ateşleme sürelerini elde ettik. İstediğimiz itki kuvvetlerini elde ettik. Tam başarı olduğunu söyleyebiliriz. Ay motorunun testleri bundan sonra hızlanarak devam edecek. Belki ilk testlerinden birini yaptık. Ama belki yüzlerce test yapacağız. Güvenilirliği sağlayacağız. Sonda roketinin ilk testi değildi. Daha önce birçok test yaptık. Ama bu en uzun yanan, en yüksek performanslı testini gerçekleştirdik. Bundan sonra ne olacak? Mayıs ayında her şey yolunda giderse inşallah yüksek irtifalara sonda fırlatmaları yapacağız. Ay'a gidecek uzay aracının roket motorunu test ettik. Adım adım Ay'a gidiyoruz” diye konuştu.
Delta V tarafından geliştirilen Sonda Roket Sistemi hibrit motoru dikey ateşleme testini geçerek uzaya ulaşabilecek seviyede toplam itki elde etti. Önümüzdeki aylarda fırlatma testleriyle 'uçuş gösterimi' yapılacağı öğrenildi. Türkiye'nin en büyük roket sistemlerinden biri olan SORS'un aynı zamanda dünyanın teknoloji olarak en ileri hibrit roket motoruna sahip olduğu, sıvı oksitleyici ve katı yakıt içerdiği ve yenilikçi bir teknoloji olduğu aktarıldı.