Dijital cihazların çocukların yaşamında giderek daha fazla yer aldığını belirten Çocuk Bakımı ve Gençlik Hizmetleri Bölüm Başkanı Öğr. Gör. Elif Türel, ekran kullanımının özellikle erken çocukluk döneminde gelişim üzerinde belirleyici etkiler oluşturabildiğini ifade etti.
Teknoloji çocukluk deneyimini değiştiriyor
Tablet, telefon, bilgisayar ve televizyon gibi cihazların çocukların günlük rutinlerinin önemli bir parçası haline geldiğini söyleyen Türel, oyun ve öğrenme süreçlerinin giderek dijital ortamlara taşındığını belirtti.
Sadece süre değil içerik de önemli
Ekran kullanımının yalnızca süresiyle değil, kullanım biçimi ve içerik niteliğiyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Türel, aşırı maruziyetin yüz yüze iletişim, serbest oyun ve fiziksel hareket gibi kritik deneyimleri azaltabildiğini söyledi.
Dil gelişimi en hızlı etkilenen alanlardan
Dil gelişiminin karşılıklı iletişimle şekillendiğini belirten Türel, ekran içeriklerinin çoğu zaman tek yönlü uyarıcı sunduğunu ve bu nedenle çocukların iletişim fırsatlarını sınırladığını ifade etti. Hızlı sahne geçişleri ve yoğun uyaranların dikkat süresi üzerinde de olumsuz etkiler yaratabildiğini dile getirdi.
Yaşa göre süre sınırı şart
Türel, “0–2 yaş döneminde ekran kullanımı önerilmiyor. 2–5 yaş arası çocuklarda ise süre günde en fazla 1 saat olmalı ve mutlaka ebeveyn rehberliğinde gerçekleşmeli” dedi.
Kontrolsüz kullanım risk oluşturuyor
Denetimsiz ekran kullanımının hareketsizlik, uyku sorunları, dikkat güçlüğü ve sosyal etkileşim eksikliğiyle ilişkilendirildiğini belirten Türel, ekran süresinin artmasının aktif öğrenme deneyimlerini azaltabildiğini söyledi.
Dengeli kullanım gelişimi destekliyor
Teknolojinin bilinçli kullanıldığında eğitsel bir araç olabileceğini ifade eden Türel, yaşa uygun içeriklerin ebeveyn eşliğinde sunulmasının önemine dikkat çekti. Ailelerin ekran süresi konusunda farkındalık geliştirmesinin çocukların sağlıklı gelişimi için kritik olduğunu vurguladı.