Dernek, “Sokakta yaşayan hayvanların düşmanlaştırılarak hedef gösterilmesinin ardından, ‘barınak’ adı altında kurulan ölüm ve tecrit kamplarında toplu biçimde hapsedilmeleri ve öldürülmeleri 2024 yılında yasal hale getirilmişti. ‘İnsan sağlığı’, ‘tehdit’, ‘çoğalma’ ve ‘hastalık’ gibi aynı muğlak gerekçeler, şimdi de yaban hayvanları için devreye sokuluyor” tepkisini gösterdi.
TVD, yaban hayvanlarının öldürülmelerinin önünü açacak yasal düzenlemenin ‘korunan alanların 49-99 yıllığına kiraya verilmesini sağlayan ‘Milli Parklar Kanunu’nun ardından getirildiğine dikkat çekti.
27 Mart’ta Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu’nda kabul edilen maddenin sakıncalı olduğunu belirten TVD “Ulusal ve uluslararası düzeyde koruma altında olan türlerin dahi Merkez Av Komisyonu kararlarıyla ve “av turizmi” kapsamında öldürülebildiği; denetim, yaptırım ve adalet mekanizmalarının zayıflatıldığı ve yetersiz kaldığı bir ortamda, bu düzenleme yaban hayatı üzerindeki öldürme uygulamalarının kapsamının genişlemesi riskini doğuruyor” değerlendirmesi yaptı.
TEKLİF NE İÇERİYOR?
TBMM Tarım Komisyonu’na AK Parti milletvekillerinin imzasıyla getirilen ve komisyonda kabul edilen düzenlemeye eklenen bir madde ile yasal olarak koruma altında olmayan yaban hayvanlarının “aşırı çoğalma”, “hastalık riski” veya “tehdit oluşturma” gibi gerekçelerle av yasağı olan yer ve zamanlarda dahi öldürülmesinin önünü açacak bir madde eklendi. TVD, “Üstelik bu müdahale, yalnızca kamu görevlileriyle sınırlı kalmayıp avcılar eliyle de gerçekleştirilebilecek. Teklif TBMM Genel Kurul oylamasından geçip yasalaşması halinde, yaban hayvanları için ölümcül, hatta varoluşsal bir tehdit haline gelebilecek” tepkisini dile getirdi.
KOMİSYONDA MADDE EKLENDİ
TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu’nda teklifin görüşmelerinde madde eklendi. Buna göre, Kara Avcılığı Kanunu’nda yapılan düzenlemeyle koruma altında olmayan yaban hayvanlarının, avlanmasının yasaklandığı yer, gün ve süreler de dahil olmak üzere, insan sağlığına, çevreye, tarım alanları ile besi, evcil ve yaban hayvanlarına zarar verecek sayıda çoğalmaları veya bulaşıcı hastalık taşıdıklarının tespiti durumunda Genel Müdürlük teşkilatı görevlilerinin ilgili kuruluşlarla birlikte hazırlayacakları rapor doğrultusunda av ve doğa koruma memurları ve avcılara avlattırılmasına Genel Müdürlükçe izin verilebilecek.
AVCILARI ÖDÜLLENDİREN DÜZENLEME
Benzer bir müdahale yetkisinin mevzuatta daha önce var olduğuna dikkat çeken TVD, “Ancak komisyonda kabul edilen ve henüz TBMM Genel Kurulu’na gelmediği için yasalaşmamış olan teklif, yasalaşması halinde, halihazırda korumadan çok uzak olan mevcut sistemi daha kontrolsüz ve daha yıkıcı hale getirecek. Maddenin barındırdığı son derece kritik ve riskli değişiklikler şu şekilde:
1. İstisna genişliyor: Daha önce sınırlı ve istisnai olan müdahale alanı, daha geniş ve sürekli uygulanabilir bir araca dönüşüyor.
2. Av yasakları fiilen esnetiliyor: Yasaklı alan ve dönemler, idari kararlarla kolayca aşılabilir hale geliyor.
3. Avcılar sürece dahil ediliyor: Müdahale yalnızca il müdürlüklerinde çalışan kamu görevlileriyle sınırlı kalmıyor; sivil avcılar ve kolluk kuvvetleri de uygulamanın parçası haline getiriliyor” değerlendirmesi yaptı.
PARTİLERE ÇAĞRI
TVD, TBMM’de bulunan partilere çağrı yaparak şunları vurguladı:
“Şu an yaban hayvanları için kritik eşikteyiz. Teklif komisyondan geçmiş durumda. Bir sonraki aşama TBMM Genel Kurulu’nda yapılacak görüşmeler ile oylama. Genel Kurul’dan geçmesi ve Cumhurbaşkanı tarafından onaylanması durumunda Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek. Yaban hayvanlarını açık ve sınırsız hedef haline getiren bu madde reddedilmeli ve derhal geri çekilmelidir. Milli Parklar Kanunu’nun iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi’ne başvurması için change.org/