Türkiye’de savunma, uzay ve enerji teknolojileri alanında önemli bir adım daha atılıyor. Bartın Üniversitesi Mühendislik, Mimarlık ve Tasarım Fakültesi’nde başlatılan bilimsel proje kapsamında, elektromanyetik dalgaları soğurabilen ve yüksek sıcaklıklara dayanabilen yeni nesil “hibrit aerojel” malzemeler geliştiriliyor.
Proje, Doç. Dr. Mustafa Erkartal yürütücülüğünde hazırlanırken, TÜBİTAK’ın 1001-Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı kapsamında destek almaya hak kazandı.
Günümüzde savunma sanayii, havacılık ve uzay teknolojilerinde kullanılan sistemlerin hem yüksek sıcaklıklara maruz kaldığını hem de yoğun elektromanyetik dalga etkileşimi altında çalıştığını belirten Erkartal, bu durumun elektronik sistemlerde parazit, sinyal karışması ve performans kaybına yol açabildiğini ifade etti.
Elektromanyetik dalgaları “soğuran” teknoloji
Proje kapsamında geliştirilecek hibrit aerojel malzemeler, gözenekli ve hafif yapıları sayesinde çevredeki elektromanyetik dalgaları tutarak etkisini azaltmayı hedefliyor. Cam benzeri yapıya sahip bu malzemelerin, adeta bir yalıtım görevi görerek sistemleri koruması amaçlanıyor.
Erkartal, elektromanyetik dalgaların etkisini günlük bir örnekle açıklayarak, “Gürültülü bir araç geçtiğinde pencereyi kapattığınızda sesi daha az duyarsınız. Bu malzemeler de benzer şekilde dalgaları tutarak etkisini azaltır” dedi.
Savunmadan uzay teknolojilerine geniş kullanım alanı
Proje kapsamında polimer türevli seramikler ile metal-organik yapı (MOF) temelli nanomalzemelerin bir araya getirilmesiyle çok işlevli bir yapı oluşturulacak. Bu sayede geliştirilecek hibrit aerojelin:
Radar izinin azaltılması
Elektronik cihazların elektromanyetik parazitten korunması
Yüksek güçlü sistemlerde güvenli çalışma ortamı sağlanması
Enerji ve uzay teknolojilerinde yüksek sıcaklık dayanımı sunması gibi kritik alanlarda kullanılması öngörülüyor.
Savunma sistemleri için kritik öneme sahip
Elektromanyetik dalga soğurma teknolojilerinin en önemli kullanım alanlarından biri savunma sanayii olarak öne çıkıyor. Özellikle radar sistemlerinde iz azaltma teknolojileri büyük önem taşırken, geliştirilen bu malzemenin söz konusu alanda önemli bir potansiyel sunduğu belirtiliyor.
Doç. Dr. Mustafa Erkartal, “Bu tür malzemeler, radar teknolojilerinin yoğun kullanıldığı sistemlerde elektromanyetik dalgaların kontrol edilmesine katkı sağlayabilir” değerlendirmesinde bulundu.
Projenin yalnızca savunma alanıyla sınırlı kalmayacağı, aynı zamanda sivil teknolojilerde de kullanılabilecek yenilikçi çözümler sunacağı ifade ediliyor. Çalışmanın, Türkiye’nin ileri teknoloji ve Ar-Ge kapasitesine önemli katkılar sağlaması bekleniyor.