Siyaset

Gürer: Tarım sektörünün borcu 1 trilyon 297 milyar liraya ulaştı

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Türkiye’de dış ticaret verileri, bankacılık sistemi borçları ve icra dosyalarına ilişkin güncel ekonomik göstergeleri değerlendirerek ekonomide borç yükünün hızla büyüdüğünü söyledi. Gürer, özellikle çiftçiden KOBİ’lere, vatandaşlardan sanayicilere kadar geniş bir kesimin ciddi finansal baskı altında olduğunu belirtti.

Ömer Fethi Gürer, yaptığı değerlendirmede ekonomide üretim yerine borçlanmanın büyüdüğünü ifade ederek, “Rakamlar açıkça gösteriyor ki ekonomide gelir artışı yerine faiz yükü büyüyor. Vatandaş, esnaf, çiftçi ve küçük işletmeler aynı anda ağır bir finansal baskı altında” dedi.

Dış ticaret açığı büyüyor

Şubat ayına ilişkin dış ticaret verilerini değerlendiren Gürer, ihracattaki sınırlı artışa rağmen ithalatın daha hızlı yükseldiğine dikkat çekti. Gürer, Türkiye’nin ihracatının şubat ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1,6 artarak 21,1 milyar dolara, ithalatın ise yüzde 6,1 artarak 30,3 milyar dolara çıktığını söyledi.

Bu gelişmeyle birlikte dış ticaret açığının yüzde 14,9 artarak 9,2 milyar dolara yükseldiğini belirten Gürer, ihracatın ithalatı karşılama oranının da yüzde 73,2’den yüzde 70,2’ye gerilediğini ifade etti.

Yılın ilk iki ayında ise ihracatın yüzde 1,2 azalarak 41,3 milyar dolara, ithalatın yüzde 3,1 artarak 59 milyar dolara çıktığını belirten Gürer, iki aylık dış ticaret açığının 17,6 milyar dolara yükseldiğini kaydetti.

Batık kredilerde artış

Bankacılık sistemindeki batık kredilerin de hızla arttığını belirten Gürer, 2025 yılında yüzde 101 artan batık kredilerin bu yılın ilk iki ayında yüzde 11,4 daha büyüdüğünü söyledi.

20–27 Şubat haftasında sınırlı bir gerileme yaşansa da toplam büyüklüğün yüksek olduğunu belirten Gürer, batık kredilerin 646,2 milyar liradan 644,1 milyar liraya gerilediğini ifade etti.

KOBİ’lerin banka borcu 6,5 trilyona çıktı

Türkiye ekonomisinin önemli bölümünü oluşturan küçük ve orta ölçekli işletmelerin de ciddi borç yükü altında olduğunu belirten Gürer, KOBİ’lerin bankalara olan borcunun 6 trilyon 548 milyar liraya ulaştığını söyledi.

Ocak ayında KOBİ borçlarının 129,2 milyar lira arttığını belirten Gürer, vadesinde ödenemediği için icra takibine düşen KOBİ kredilerinin ise 13,7 milyar lira artarak 214,2 milyar liraya çıktığını ifade etti.

Bankalarda KOBİ’lere ait 4 milyon 983 bin kredi hesabı bulunduğunu belirten Gürer, bunların 304 bininin takipte olduğunu kaydetti.

Tarım sektörünün borcu 1,3 trilyona dayandı

Tarım sektörünün de ciddi bir borç yükü altında olduğunu belirten Gürer, çiftçilerin bankalara olan kredi borcunun 1 trilyon 297 milyar liraya ulaştığını söyledi.

Ocak ayında tarım borçlarının 30,5 milyar lira arttığını ifade eden Gürer, tarım kredilerinin yaklaşık 1 trilyon lirasının kamu bankalarından, 265 milyar lirasının ise özel bankalardan kullandırıldığını belirtti.

Çiftçilerin ödeyemediği ve takibe düşen borçların da 17,6 milyar liraya çıktığını söyleyen Gürer, “Çiftçi üretim yapabilmek için borçlanıyor ancak artan girdi maliyetleri ve düşük ürün fiyatları nedeniyle bu borçları ödemekte zorlanıyor” dedi.

Vatandaşın borcu 6,3 trilyon lirayı aştı

Vatandaşların bankalar ve finans kuruluşlarına olan bireysel kredi ve kredi kartı borçlarının 6 trilyon 235 milyar liraya ulaştığını belirten Gürer, 20–27 Şubat haftasında borçların 65,1 milyar lira arttığını söyledi.

Bu borcun 3 trilyon 187 milyar lirasının bireysel kredilerden, 3 trilyon 48 milyar lirasının ise kredi kartı borçlarından oluştuğunu kaydeden Gürer, yılın ilk iki ayında vatandaşın borcunun 375,8 milyar lira arttığını ifade etti.

Varlık yönetim şirketlerine olan borçlarla birlikte toplam finansal borcun 6 trilyon 336 milyar liraya ulaştığını belirtti.

Batık bireysel borç 373 milyar liraya ulaştı

Bankaların tahsil edemediği bireysel kredi ve kredi kartı borçlarının da hızla arttığını belirten Gürer, takipteki bireysel borçların 271,8 milyar liraya çıktığını söyledi.

Bankaların varlık yönetim şirketlerine devrettiği krediler de eklendiğinde toplam batık bireysel borcun 373 milyar liraya ulaştığını ifade etti.

Vatandaş bir ayda 118 milyar lira faiz ödedi

Vatandaşların kredi ve kredi kartı borçları nedeniyle bankalara ödediği faiz miktarının da arttığını belirten Gürer, 2026 yılının ilk ayında bankalara ödenen faiz tutarının 118 milyar liraya ulaştığını söyledi.

Bu tutarın 71,3 milyar lirasının bireysel kredi faizlerinden, 46,6 milyar lirasının kredi kartı faizlerinden oluştuğunu belirten Gürer, bireysel kredi faizlerinin yüzde 35,2, kredi kartı faizlerinin ise yüzde 28,1 arttığını ifade etti.

İcra dosyaları 24,3 milyona çıktı

Ekonomideki borç baskısının icra verilerine de yansıdığını belirten Gürer, 1 Ocak – 6 Mart 2026 tarihleri arasında icra dairelerine 1 milyon 903 bin yeni dosya geldiğini söyledi.

Aynı dönemde 1 milyon 534 bin dosyanın sonuçlandırıldığını belirten Gürer, 6 Mart 2026 itibarıyla icra dairelerinde 24 milyon 364 bin derdest dosya bulunduğunu ifade etti.

“Ekonomide borç sarmalı büyüyor”

Tüm bu verilerin ekonomide ciddi bir borç sarmalına işaret ettiğini söyleyen Ömer Fethi Gürer, “Dış ticaret açığı büyüyor, KOBİ’lerin borcu artıyor, çiftçi borçlanarak üretim yapmaya çalışıyor, vatandaş kredi kartıyla yaşamını sürdürüyor. Gelirler artmazken borçlar büyüyor” dedi.