Alzheimer için mobil platform

Dr. O.Tolga Kaskatı ve Emre Öztuna

Dr. O.Tolga Kaskatı ve Emre Öztuna



Okunma 10 Haziran 2017, 10:59

 Gazi Teknopark’ta Ar-Ge çalışmalarını sürdüren BYS Grup Bilişim Sistemleri ve Danışmanlık, geliştirdiği metodlarla Alzheimer hastaları ve yaşlılar için çözümler üretiyor. Başarılı genç girişimciler Dr. O.Tolga Kaskatı ve Emre Öztuna’nın 2010 yılında kurduğu BYS Grup, yazılımını hazırladığı ve ticari ürün aşamasına getirdiği Alz-e-MED platformu, yakın zamanda Amerika’daki Alzheimer hastalarına hizmet verecek. Yazılımın ürettiği bilgiyi katma değerli hale getiren BYS Grup’un çalışmalarını Öztuna ve Kaskatı ile Başkent Gazetesi için görüştük.

BYS Grup’un kuruluşundan ve faaliyetlerinden söz eder misiniz?

E.Ö.- 2010 yılından bu yana aktif bir firmayız. 2012 Eylül ayından bu ana da Gazi Teknopark’ta yer almaktayız. Grubumuzda 16 kişi ile çalışıyoruz. BYS Grup olarak üç dikeyimiz bulunuyor. Bunlardan birisi Ar-Ge ve Ar-Ge sonucu üretim. Ar-Ge üretimi ile ilgili şu ana kadar uluslar arası projeler ürettik. Sağlık alanında inovasyon getirecek üç tane projeyi tamamladık. Bunlardan en önemlisi ürünleşme yolunda olan Gazi Teknopark’ın da katkılarıyla Amerika’ya götürdüğümüz Ar-Ge ve üretim kapasitesini üretime dönüştürmeye yönelik Alzheimer hastaları için bir mobil elektronik bakım platformu. Platformun içerisinde hastalara günlük uygulanan oyun şeklinde özel testler yer alıyor. Türkiye Alzheimer Derneği, Ankara Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitesi katkılarıyla geliştirdiğimiz bir ürün. Bu konuda iki yıla yakın bir sürede 40 hasta üzerinde pilot çalışmalar yaptık. Klinik olarak da testimizi gerçekleştirdik. Bununla ilgili yayımladığımız yayınlarımız var. Şimdi de Amerika’ya götürmek ve satmak üzereyiz diyebiliriz.

SATIŞ İÇİN İSVEÇ’TE FİRMA

İç pazarda satışınız olacak mı?

E.Ö.- İç pazarda da satmayı planlıyoruz ve bazı görüşmeler yaptık. Ama ilk satış Amerika’ya olacak gibi görünüyor. Yurt dışı satışlarımız için İsveç’te bir firma kurduk. Bu firma ile Avrupa Birliği pazarına satışı hedefliyoruz. Ürün ile şu anda Avrupalılar ve Amerikalılar ilgileniyorlar.

Firmanızın diğer iki dikeyini neler oluşturuyor?

E.Ö.-Avrupa Birliği projelerinde implamantasyon yapıyoruz. Avrupa Birliği teknik yardım projeleri üzerine çalışıyoruz. Bu konuda konsorsiyum ortağı olarak üç proje bitirdik. Bir projede lider olduk, Çalışma Bakanlığı’nda bir MIS projemiz var. Bunlar bizim BYS Grup olarak başarı hikayelerimiz. Mesela organ bağışı ile ilgili bir proje yaptık Türkiye’de. 2013-2015 yıları arasında organ bağışında farkındalığın artırılması ve Türkiye’deki bu konuda uzman doktorların kapasitelerinin artırılması ile ilgili bir proje gerçekleştirdik. Proje kapsamında Türkiye çapında bin 500 tane uzman doktora eğitimler verildi. Bu konuda toplam 34 etkinlik gerçekleştirdik.   

ÜÇ TEMEL DİKEY

T.K.- Emre Beyin anlattığı üç temel dikeyi şöyle somutlaştırabiliriz; birincisi proje yönetimi, bir diğeri bilişim, bir diğeri de veri madenciliği ve istatistik.  Proje yönetimi altında, Emre Beyin bahsettiği Ar-Ge ve Avrupa Birliği projelerinin yönetimini yapıyoruz. Bu kapsamda üç teknik proje Horizon 2020 olan Avrupa Birliği’nin Ar-Ge geliştirme fonlarından finanse edildi. Projenin bir tanesi Alz-e-MED. Alzheimer hastalarının evde bakım projesi. İki senelik bir projeydi ve akademisyen hocalarla birlikte çalışıldı ve proje sonunda tabletle çalışan bir ürün ortaya konuldu. Bu ürün Alzheimer hastalarının evde bakımını kolaylaştıran ve günlük bakımını sağlayan, aynı zamanda gündelik Alzheimer hastalarına yapılan bakım çalışmalarını doktora raporlayan, doktorun hastanın yaptığı mental egzersizleri izlemesini sağlayan, hastalığın ilerleyişi hakkında doktora bilgi veren bir sistem. Bu tip hasta gruplarında yaşam kalitesi çok önemli. Ortalama 10 yıl civarında Alzheimer hastasının yaşam ömrü var. Bu süreyi uzatmak için yaşam kalitesini kuvvetlendirmek ve standardize etmek gerekiyor. Dolayısıyla bizim sistemimiz de hastanın ömrünü biraz daha uzatan bir bakım yönetim sistemi.

HEDEF AVRUPA VE AMERİKA PAZARI

E.Ö.- İlerlemenin yavaşlamasını sağlamak bile bizi dünyaya, Avrupa pazarına taşıyacak önemli bir unsur. Bizim de iddialı olduğumuz farkımız bu.

Türkiye ya da yurt dışında aynı çalışmaları ya da benzerlerini yapan başka girişimciler var mı?

T.K.- Bu ürünün patenti var. Dolayısıyla ilk ürün bizim. Ama bu alanda çalışmak isteyen yeni yeni firmalar var. İsrail’de bir çalışma olduğunu duyduk. Bizimki ile çok yakın olmasa da, bu fikri geliştirmek isteyen gruplar söz konusu. Burada önemli olan markete hızlı girebilmek. Dolayısıyla biz aslında Gazi Teknopark’ın desteği ile yurtdışına açılmada önemli adımlar attık. Ki, Amerika pazarı da buradaki en önemli pazarlardan… Dünyadaki en fazla Alzheimer nüfusu maalesef yine Amerika’da. Ülkede yaklaşık 8 milyon Alzheimer hastası bulunuyor.

Türkiye’de 600 bin civarında Alzheimer nüfusu söz konusu. Ve bu yıldan yıla artıyor. Önceden çevresel faktörler, gıda ürünleri, teknoloji ile bu kadar iç içe olma durumları yoktu. Günümüzde, teknoloji, gıdadaki katkı maddeleri, çevresel faktörler bu hastalığı daha fazla tetikliyor. Alzheimer hastaları için iletişim ve kelime hazinesi en önemli unsur. Kişinin kelime hazinesini sabit tutabilmek için sürekli okuması, konuşması ve sosyal ortam içerisinde bulunması gerekiyor. Ama Türkiye ve dünyada yaşlılar maalesef bir kenara bırakılıyor. Kuzey Avrupa ülkelerinde yaşlı bakımı çok önemseniyor ve para harcanıyor. Türkiye’nin bu anlamda alacağı mesafe var… Daha yeni yeni Alzheimer merkezleri açılmaya başladı.

ELTAB İLE UZAKTAN KONTROL

Bir başka ürünümüz Elder tablet (ELTAB).Bu da Avrupa Birliği Ar-Ge projesi. ELTAB’ın proje çalışması tamamlandı. Ürün protatipi hazır ama ticarileşme çalışmalarına henüz başlamadık. Bu işler bittikten sonra markete girmek çok zor. Elder tablet, yaşlıların sosyal ve sağlık süreçlerini kolaylaştıracak bir ürün. Mesela; yaşlıların kendi aralarında iletişim kurmalarını sağlayacak bir sosyal medya ağı var. Yaşlılar birbirleri ile karşılıklı görüşebiliyorlar, oyun oynayabiliyorlar, mesajlaşabiliyorlar, forumlar olabiliyor kendi içlerinde tartışabilecekleri. Bazı eğitim videoları var.

Donanım olarak tablet kullanıyoruz ve tabletin içerisine yazılımı yükleyip kilitliyoruz. Sistem aktif olduğu an sadece bizim ELTAB açılıyor. Bu ürünlere kablosuz sensörler ile uzaktan erişebiliyoruz. Böylece hastanın uzaktan hastalık takibi de sağlanmış oluyor. Bunlar Türkiye için yeni konular ve Sağlık Bakanlığı için de gerekli projeler. Ayrıca da yerli ve milli ürünler söz konusu.

Şu an ELTAB için de hedef Pazar Amerika gibi görünüyor. Bu yıl içerisinde Amerika’da bir şirket kurmayı planlıyoruz. Şu ana kadar yaptığımız görüşmeler orada bir ofis açmadan markete ulaşma şansımızın olamayacağını gösterdi.    

GIDA TESTLERİNE BİYOSENSÖR

Bunların dışında çalışmalarını sürdürdüğünüz bir ürününüz var mı?

T.K.-Bir ürün çalışmamız daha var. Henüz protitipini tamamlayamadık. Biyokimya ürünü esasen biyosensör. Su ve sütteki pestisistleri elektrokimyasal eliza yöntemi ile tayin eden bir biyosensör geliştirdik. Fakat henüz cihaza dönüştüremediğimiz sadece metodunu çalıştık. Printed-ECELISA, esasen bilimin yeni yeni çalıştığı konulardan biri. Yöntemle kanser tanısı yapılabiliyor, Alzheimer tanısı için çalışanlar var. Biz şimdilik metodu gıda ürünleri için çalıştık. İlerleyen zamanlarda hastalıklar için de çalışacağız. Sütteki pestisist alzheimerin kaynaklarından birisi.

Ar-Ge projelerinizin dışında danışmanlık ve teknik yardım projeleriniz de söz konusu. Onlardan bahseder misiniz?

T.K.- Avrupa Birliği, Dünya Bankası ve Birleşmiş Milletler finansmanlı danışmanlık ve teknik yardım projeleri yapıyoruz. Bu kapsamda yönetim bilgi sistemleri, karar destek sistemleri, analitik çözümler, suistimal tespitleri, müşteri segmentasyonu gibi diğer projelerimiz de var. Bu birinci grubumuz. İkinci grubumuz; bilişim. Bu projeleri yönetirken tabi ki bizim kendi ekibimizde işin içine angaje oluyor. Angaje olduğumuz işlerin en önemli çerçevesi yazılım geliştirme.

Üçüncü dikeyimiz de istatistik ve veri madenciliği. Şirketin oturduğu ana unsur da esasen bilişim ve istatistiğin tam orta noktası. Çünkü bilgi sistemleri bilgiyi üretiyor, fakat o bilgiyi üretecek istatistik ve  analitik becerileri sektörde çok fazla kullanılamıyor. Çünkü ikisi ayrı birimler. Biz yazılımın ürettiği bilgiyi katma değerli hale getiriyoruz. Emre Bey bilgisayar mühendisi, ben istatistik doktoruyum. Şirkette esasen bu eksen üzerine oturuyor.

E.Ö.-Ben uzun yıllar veri ile uğraştım. Tolga Hocam da uzun yıllar istatistik ile uğraşmış ve ciddi Avrupa Birliği projeleri deneyimi var. Biz güçleri birleştirdik. Gazi Teknopark’ın yaptığı çalışmalar şu anda diğer teknoparkların önünde ve Amerika tecrübesi olan insanlar işin başında. Ve tecrübelerini de bize yansıtıyorlar.

T.K.- Bilişim küme çalışmalarının bize şöyle bir faydası da oldu; Biz teknoparktayız ve buradaki bilişim firmaları küme sayesinde birbirini çok daha yakından tanıdı. Birlikte iş yapmaya başladık, fikirlerimizi paylaşıyoruz, burada çok spesifik alanlarda çalışan firmalar var. Ciddi bir dinamik oluştu. Ekonomi Bakanlığı’nın destekleri de çok önem taşıyor.

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.